HomeKatipunanvol. 3 no. 1 (2018)

Pananalig sa Bata

Wennielyn Fajilan

 

Abstract:

Inilalahad sa artikulong ito ang kawing-diwang anti-kolonyal sa pagsasaling pambata. Tampok dito ang mga halimbawang tunguhin ng pagsasaling pambatang Filipino na pinamunuan ng mga muling pagsasalaysay at saling pambata ni Jose Rizal. Isinisiwalat ng papel ang makasaysayang pagtuon ng mga akdang ito sa pagbibigay-halaga sa pagkabatang Pilipino na kaugnay at kaakibat rin ng mga hangarin ng bayani ukol sa pagkakamit ng pagkakapantaypantay sa mga Espanyol. Sa paglikha ng mga muling pagsasalaysay para sa batang Pilipino, binalikwas ni Rizal ang kalakarang moralistiko at relihiyoso na namayani sa pananakop ng mga Kastila. Sa pagpili ng pabula at ng paghahambing nito sa isa pang akdang Asyano, iginigiit ng kanyang muling pagsasalaysay ang bisa ng kulturang popular bilang sisidlan at daluyan ng kontra-gahum at subersibong sensibilidad para sa mga naaapi. Samantala, sa pagsasalin sa mga akda ni Andersen sa Tagalog, nailatag ang mga prinsipyo sa pagpili ng teksto, mga katangian ng isang mahusay na tagasalin at ang pagsusulit-wikang iniaambag nito sa ating wika. Sa gitna ng lahat ng ito, ang mga inisyatiba ni Rizal ay naghawan ng landas upang magsimula ang panitikang pambata bilang anyong may hangaring ikawing ang mga batang Pilipino sa pagkabatang lampas at labas sa pagiging kiming tagasunod sa mga mananakop. Inilunsad ng mga akdang ito ang panitikang pambatang nagpapahalaga sa katutubong panitikan at umuugnay sa mga makabuluhang panitikan sa daigdig upang malinang ang pagkabatang may dignidad, malikhain at mapanuri.