Ang Kristiyanismo at Pagkakakilanlang Pilipino sa Agos ng Kasaysayan
Kristoffer R. Esquejo
Susing salita: History
References:
- Abejo, Raymund Arthur G. 2016. Relihiyon at Relasyong Panlabas: Gawaing Pagmimisyon ng mga Koreanong Methodist at Presbyterian sa Pilipinas (1973-2000). Philippine Social Sciences Review 68, blg. 1: 1-48.
- Abrera, Maria Bernadette L. 2009. Seclusion and Veiling of Women: A Historical and Cultural Approach. Philippine Social Sciences Review 60, blg. 1: 33-56.
- Abrera, Maria Bernadette L. atbp. 2012. Kasaysayang Bayan: Sampung Aralin sa Kasaysayang Pilipino. Maynila at Quezon City: National Historical Commission of the Philippines at ADHIKA ng Pilipinas.
- Agoncillo, Teodoro A. 1974. Introduction to Filipino History. Manila: Bookmark Publishing.
- Agoncillo, Teodoro A. 1990. History of the Filipino People. Ikawalong edisyon. Quezon City: Garotech Publishing.
- Albanese, Catherine L. 1992. America: Religions and Religion. Ikalawang edisyon. Belmont, California: Wadsworth Publishing Company.
- Anderson, Gerald H. pat. 1993. Crist and Crisis in Southeast Asia. New York: Friendship Press.
- Andrade, Moses B. 1986. Pananaliksik Tungo sa Teolohiyang Makapilipino. Malay 5, blg. 1: 50-57.
- Antonio, Lilia F. 1986. Ang Pagsasaling-Wika at Pananampalataya. Malay 5, blg. 1: 39-49.
- Aoanan, Melanio La Guardia. 1996. Pagkakaisa at Pagbabago: Ang Patotoo ng United Church of Christ in the Philippines. Quezon City: New Day Publishers.
- Assman, Hugo. 1971. Ang Teolohiya ng Pagpapalaya. Tsln. Antonio V. Romualdez. Katipunan: Dyurnal ng Panlipunang Sining at Agham 1, blg. 2 (Abril): 53-61.
- Bazzell, Pascal D., at Aldrin Peñamora. mga pat. 2016. Christologies, Cultures, and Religions: Portraits of Christ in the Philippines. Quezon City at Mandaluyong: Asia Theological Association at OMF Literature Inc.
- Bonifacio, Bob. 1988. Ang Pagtuturo ng Teolohiya sa Wikang Filipino. Philippine Journal of Linguistics 19, blg. 2 (Disyembre): 95-101.
- Bonoan, Raul. 1971. Ang Pagbabago sa Teolohiya. Katipunan: Dyurnal ng Panlipunang Sining at Agham 1, blg. 2 (Abril): 45-52.
- Bulatao, Jaime C. 1966. Split-Level Christianity. Quezon City: Ateneo de Manila University.
- Chua, Michael Charleston B. 2012. Imelda/Maynila: Isang Panimulang Pagtingin sa Pag-iiba ng Landscape at Kapangyarihan ng Metropolitan Manila ayon kay Unang Ginang Imelda Romualdez Marcos. Nasa Kasaysayang Pampook: Pananaw, Pananaliksik, Pagtuturo, mga pat. Atoy M. Navarro, Ma. Florina Y. Orillos-Juan, Janet S. Reguindin, at Adonis L. Elumbre, 377-405. Quezon City: Limbagang Pangkasaysayan.
- Clymer, Kenton J. 1986. Protestant Missionaries in the Philippines, 1898-1916: An Inquiry into the American Colonial Mentality. Urbana at Chicago, Illinois: University of Illinois Press.
- Comaroff, Jean. 1985. Body of Power, Spirit of Resistance: The Culture and History of a South African People. Chicago: University of Chicago Press.
- Cunningham, Floyd T. 2003. Diversities within Post-war Philippine Protestantism. The Mediator 5, blg. 1 (Oktubre): 42-144.
- Cushner, Nicholas. 1971. Spain in the Philippines: From Conquest to Revolution. Quezon City: Institute of Philippine Culture, Ateneo de Manila University.
- De Comyn, Tomas. 1969. State of the Philippines in 1810. Tsln. William Walton. Manila: Filipiniana Book Guild.
- De Guzman, Emmanuel S., Joselito D. Henson, Reginald D. Cruz, at Dennis T. Gonzales. 2001. Mga Kataga sa Teolohiyang Doktrinal. Quezon City: Dalubhasaang Teolohiko ng Maryhill.
- De Mesa, Jose M. 1987. Eukaristiya: Bagong Ugnayan. Manila: Asian Social Institute Communication Center.
- De Mesa, Jose M. 1990. Kapag Namayani ang Kagandahang-Loob ng Diyos. Quezon City: Claretian Publications.
- De Mesa, Jose M. 2004. Mga Aral sa Daan: Dulog at Paraang Kultural sa Kristolohiya. Manila: De La Salle University Press, Inc.
- De Mesa, Jose M. 2008. Mga Palatandaang Teolohiko sa Teolohiya ng Katarungan. Unitas 81, blg. 2 (Disyembre): 231-268.
- De Mesa, Jose M. 2011. Isang Maiksing Katesismo para sa mga Bata (na Dapat Munang Pag-aralan ng mga Matatanda). Manila: Aklat Ginhawa.
- De Mesa, Jose M. 2014. Mabathalang Pag-aaral. Manila: VIBAL-DLSU.
- De Mesa, Jose M. 2018. Adequate, but not Enough: A Filipino Reflection on the Triune God; Sapat Ngunit Kulang pa rin: Isang Kultural na Pagmumuni-muni sa Hiwaga ng Santatlo. Quezon City: Claretian Communications Foundation, Inc.
- De Mesa, Jose M., Estela P. Padilla, Levy L. Lanaria, Rebecca G. Cacho, Yuri D. Cipriano, George N. Capaque, at Timoteo D. Gener. 2017. Ang Maganda sa Teolohiya. Quezon City: Claretian Communications Foundation, Inc.
- Diesto, Genaro D. Jr. 2014. The Contextualization: An Agenda for the Churches. Iloilo City: Central Philippine University.
- Elwood, Douglas J. 1985. Faith Encounters Ideology: Christian Discernment and Social Change. Quezon City: New Day Publishers.
- Gener, Timoteo D. 2004. Re-visioning Local Theology: An Integral Dialogue with Practical Theology A Filipino Evangelical Perspective. Journal of Asian Mission 6, blg. 2: 133-166.
- Gener, Timoteo D. 2005. Every Filipino Christian a Theologian. Nasa Doing Theology in the Philippines, pat. John Suk, 3-23. Quezon City at Mandaluyong: Asian Theological Seminary at OMF Literature Inc.
- Enriquez, Virgilio G. 1986. Ang Pagsasakatutubo ng Teolohiyang Pilipino. Malay 5, blg. 1: 58-69.
- Enriquez, Virgilio G. 1994. Pagbabagong-Dangal: Indigenous Psychology and Cultural Empowerment. Quezon City: Akademya ng Kultura at Sikolohiyang Pilipino.
- Esquejo, Kristoffer R. 2015. Pu-od Romblon: Mga Sanaysay Tungkol sa Kasaysayan at Kultura ng Lalawigang Kapuluan. Quezon City: Limbagang Pangkasaysayan.
- Esquejo, Kristoffer R. 2018. Convention of Philippine Baptist Churches (CPBC): Isang Kasaysayang Institusyonal, 1935-1986. Ph.D. disertasyon sa Kasaysayan, University of the Philippines-Diliman, Quezon City.
- Francisco, Jose Mario C. 1975. Kaunlaran at Anyo ng Kristiyanismong Pilipino. Sagisag 1 (Disyembre): 8-14.
- Francisco, Jose Mario C. 1977. Panitikan at Kristiyanismong Pilipino: Ang Nagbabagong Larawan ni Kristo. Philippine Studies 25, blg. 2: 186-214.
- Gayoba, Francisco D. 2001. The Beginnings of Seventh-day Adventist Work (1905-1911). Nasa Chapters in Philippine Church History, pat. Anne C. Kwantes, 182-202. Mandaluyong: OMF Literature Inc.
- Gener, Timoteo D. 2005. Every Filipino Christian a Theologian. Nasa Doing Theology in the Philippines, pat. John Suk, 3-23. Quezon City at Mandaluyong: Asian Theological Seminary at OMF Literature Inc.
- Gonzalez, Andrew. 1986. Pagninilay-nilay: Ano ang Teolohiyang Pilipino? Panimulang Pananalita. Malay 5, blg. 1: 1-2.
- Gorospe, Vitaliano R. 1966. Christian Renewal of Filipino Values. Quezon City: Ateneo de Manila University.
- Gowing, Peter G. 1967. Islands under the Cross: The Story of the Church in the Philippines. Manila: National Council of Churches in the Philippines.
- Gripaldo, Eden M. atbp. 2003. Kasaysayan ng Filipinas at Mga Institusyong Filipino. Quezon City: UP-Sentro ng Wikang Filipino.
- Hernandez, Jose Rhommel B. 2018. Mula Anito Hanggang Kasaysayan ng Langit: Panimulang Pagbabalangkas Tungo sa Bagong Kasaysayan ng Pananampalatayang Katoliko sa Pilipinas (3000 B.K.-1950). Malay 30, blg. 2: 81-96.
- Ileto, Reynaldo C. 1986. Critical Questions on Nationalism: A Historian’s View. Manila: De La Salle University Professorial Chair Lecture No. 3.
- Iya, Palmo R., pat. 2018. Emilio Famy Aguinaldo: Iba’t ibang Anggulo sa Pagkilala sa Pangulo ng Unang Republika (Emilio Famy Aguinaldo: The Many Facets of the President of the First Philippine Republic). City of Dasmariñas, Cavite: Cavite Studies Center-De La Salle University-Dasmariñas.
- Iya, Palmo R. 2019. Tinig Mula sa Ilang: Pag-uugat ng mga Praktis at Paniniwala ng Kilusang Propetikong Adbentista (KPA) sa Kalinangang Pilipino. Malay 31, blg. 2: 1-20.
- Jocano, F. Landa. 1965. Conversion and the Patterning of Christian Experience in Malitbog, Central Panay, Philippines. Philippine Sociological Review 13, blg. 2 (Abril): 96-119.
- Jose, Mary Dorothy dL. at Atoy M. Navarro, mga pat. 2010. Kababaihan sa Kalinangan at Kasaysayang Pilipino. Quezon City: C & E Publishing, Inc.
- Katoppo, Marianne. 1991. Masuyo at Malaya: Teolohiya ng Babaeng Asyano. Tsln. Lualhati Bautista. Manila: Solidarity Foundation, Inc.
- Kimball, Charles. 2002. When Religion Becomes Evil. New York: Harper Collins Publishers.
- Kwantes, Anne C., pat. 2001. Chapters in Philippine Church History. Mandaluyong: OMF Literature Inc.
- Lapiz, Eduardo M. 1997. Paano Maging Pilipinong Kristiano: Becoming a Filipino Christian. Makati: Kaloob.
- Lapiz, Eduardo M. 2005. Pagbabalik sa Sarili: Pagsambang Likas at Hiyang sa Pilipino (Return to Self: Doing Worship in an Indigenous, Filipino Context). Nasa Doing Theology in the Philippines, pat. John Suk, 175-194. Quezon City at Mandaluyong: Asian Theological Seminary at OMF Literature Inc.
- Lapiz, Eduardo M. 2010. Pagpapahiyang: Redeeming Culture and Indigenizing Christianity. Makati: Kaloob.
- Llanes, Ferdinand C. at Rhina A. Boncocan. 2012. Pakikibaka ng Bayan. Nasa Kasaysayang Bayan: Sampung Aralin sa Kasaysayang Pilipino, mga pat. Maria Bernadette L. Abrera, Dante L. Ambrosio, Rowena R. Boquiren, Ferdinand C. Llanes, at Jaime B. Veneracion, 131-155. Maynila at Quezon City: National Historical Commission of the Philippines at ADHIKA ng Pilipinas.
- Llanes, Ferdinand C. at Felice Noelle M. Rodriguez. 2012. Pagbabagong-Anyo ng Bayan. Nasa Kasaysayang Bayan: Sampung Aralin sa Kasaysayang Pilipino, mga pat. Maria Bernadette L. Abrera, Dante L. Ambrosio, Rowena R. Boquiren, Ferdinand C. Llanes, at Jaime B. Veneracion, 116-130. Maynila at Quezon City: National Historical Commission of the Philippines at ADHIKA ng Pilipinas.
- Mactal, Ronaldo B. 1999. Ang Partisipasyon ng Kababaihan sa Digmaang Pilipino-Amerikano. Philippine Social Sciences Review Special Issue on Philippine-American War, pat. Maria Luisa T. Camagay, 13-29. Quezon City: College of Social Sciences and Philosophy-UP Diliman.
- Maggay, Melba P. 2005. Towards Contextualization from Within: Some Tools and Cultural Themes. Nasa Doing Theology in the Philippines, pat. John Suk, 37-50. Quezon City at Mandaluyong: Asian Theological Seminary at OMF Literature Inc.
- Maggay, Melba P. 2011. A Clash of Cultures: Early American Protestant Missions and Filipino Religious Consciousness. Mandaluyong: Anvil.
- Maggay, Melba P. pat. 2013. The Gospel in Culture: Contextualization Issues through Asian Eyes. Pasig at Mandaluyong: Institute for Studies in Asian Church and Culture (ISACC) at OMF Literature Inc.
- Maquiso, Elena G. 1966. A Study of Indigenous Hymns in the Evangelical Church in the Philippines. Ph.D. disertasyon sa Religious Education, Hartford Seminary Foundation, Hartford, Connecticut.
- McCullough, Matthew. 2014. The Cross of War: Christian Nationalism and U.S. Expansion in the Spanish-American War. Madison, Wisconsin: The University of Wisconsin Press.
- Miranda, Dionisio M. 1988. Kailan Ako May Pananagutan? Diwa 13 (Nobyembre): 109-120.
- Miranda, Dionisio M. 1989. Sa Harap ng Mahiwagang Loob. Nasa Festschrift: 25 Years Proclaiming the Word to the World, 38-67. Tagaytay City: Divine Word Seminary.
- Miranda, Dionisio M. 1990. Hindi Kusang Loob. Diwa 15: 11-30.
- Miranda, Dionisio M. 1996. Ang Kabuluhan ng Budhi. Diwa 21: 81-92.
- Miranda, Praksis A. 2016. Konsepto ng ‘Bayan’ sa mga Tagalog na Awiting Liturhikal. Philippine Sociological Review 64, blg. 1: 45-78.
- Mojares, Resil B. 2006. Brains of the Nation: Pedro Paterno, T.H. Pardo de Tavera, Isabelo de los Reyes, and the Production of Modern Knowledge. Quezon City: Ateneo de Manila University Press.
- Murphey, Rhoads. 2005. Asian History and Heritage. Ikaapat na edisyon. Singapore: Pearson Education South Asia Pte Ltd.
- Muyco, Maria Christine. 2016. Binukot at Nabukot: From Myth to Practice. Humanities Diliman 13, blg. 2 (Hulyo-Disyembre): 49-74.
- Navarro, Atoy M., Mary Jane B. Rodriguez, at Vicente C. Villan, mga pat. 2000. Pantayong Pananaw: Ugat at Kabuluhan. Quezon City: Palimbagan ng Lahi.
- Navarro, Atoy M., Ma. Florina Y. Orillos-Juan, Janet S. Reguindin, at Adonis L. Elumbre. mga pat. 2012. Kasaysayang Pampook: Pananaw, Pananaliksik, Pagtuturo. Quezon City: Limbagang Pangkasaysayan.
- Navarro, Joel. 2001. Music in the Philippine Protestant Church (1960-2000). Nasa Chapters in Philippine Church History, pat. Anne C. Kwantes, 451-462. Mandaluyong: OMF Literature Inc.
- Quibuyen, Floro C. 1999. A Nation Aborted: Rizal, American Hegemony, and Philippine Nationalism. Quezon City: Ateneo de Manila University Press.
- Pelorina, Renato N. 2018. Emilio Aguinaldo’s Politico-Military Government in Masbate, 1898-1900 (Ang Pamahalaang Politiko-Militar ni Emilio Aguinaldo sa Masbate, 1898-1900). Nasa Emilio Famy Aguinaldo: Iba’t ibang Anggulo sa Pagkilala sa Pangulo ng Unang Republika (Emilio Famy Aguinaldo: The Many Facets of the President of the First Philippine Republic), pat. Palmo R. Iya, 49-83. City of Dasmariñas, Cavite: Cavite Studies Center-De La Salle University-Dasmariñas.
- Phelan, John L. 1959. The Hispanization of the Philippines. Madison, Wisconsin: The University of Wisconsins Press.
- Reyes, Rex R. B. 2001. Music The St. Andrew’s Theological Seminary. Nasa Chapters in Philippine Church History, pat. Anne C. Kwantes, 359-368. Mandaluyong: OMF Literature Inc.
- Robbins, Joel. 2004. Becoming Sinners: Christianity and Moral Torment in a Papua New Guinea Society. Berkeley at Los Angeles: University of California Press.
- Rodriguez-Tatel, Mary Jane B. 2014. Dalumat ng Inang Bayan at ang Pananaw ni Andres Bonifacio sa Kababaihan. Saliksik E-Journal 3, blg. 2 (Nobyembre): 214-237.
- Salazar, Zeus A. 1982. A Legacy of the Propaganda: The Tripartite View of Philippine History. Nasa The Ethnic Dimension: Papers on Philippine Culture, History and Psychology, pat. Zeus A. Salazar, 107-126. Cologne, Germany: Caritasverband.
- Salazar, Zeus A. pat. 1982. The Ethnic Dimension: Papers on Philippine Culture, History and Psychology. Cologne, Germany: Caritasverband.
- Salazar, Zeus A. 1993. Kasaysayan ng Pilipinas: Isang Balangkas. Quezon City: Unibersidad ng Pilipinas, Departamento ng Kasaysayan.
- Salgado, Pedro V. 1995. Ang Kristiyanismo ay Rebolusyonaryo. Manila: Lucky Press Inc.
- Schumacher, John N. 1979. Readings in Philippine Church History. Quezon City: Ateneo de Manila University Press.
- Sevilla, Pedro C. 1979. Ang Salita ng Diyos at Tugon ng Tao. Quezon City: Ateneo de Manila University Press.
- Sevilla, Pedro C. 1979. Si Jesus na Taga-Nazareth. Quezon City: Ateneo de Manila University Press.
- Sevilla, Pedro C. 1980. At Nagsalita ang Diyos sa Pamamagitan ng Kaniyang Anak. Quezon City: Ateneo de Manila University Press.
- Sitoy, T. Valentino Jr. 1992. Several Springs, One Stream: The United Church of Christ in the Philippines. Volume I: Heritage and Origins (1898-1948). Quezon City: United Church of Christ in the Philippines.
- Smith, Huston. 1958. The World’s Religions. New York: Harper Collins Publishers.
- Suk, John, pat. 2005. Doing Theology in the Philippines. Quezon City at Mandaluyong: Asian Theological Seminary at OMF Literature Inc.
- Tan, Michael L. 2007. Tisoy Kasi. Philippine Daily Inquirer (Pinost noong Hulyo 4). https://old.pcij.org/stories/tisoy-kasi/ (nakuha noong Pebrero 21, 2023).
- Tan, Samuel K. 1997. A History of the Philippines. Manila at Quezon City: Manila Studies Association at Philippine National Historical Society.
- Tantoco, Regulus P., Maria Bernadette L. Abrera, at Dante L. Ambrosio. 2012. Pagbubuo ng Kalinangan at Kamalayang Bayan. Nasa Kasaysayang Bayan: Sampung Aralin sa Kasaysayang Pilipino, mga pat. Maria Bernadette L. Abrera, Dante L. Ambrosio, Rowena R. Boquiren, Ferdinand C. Llanes, at Jaime B. Veneracion, 69-97. Maynila at Lungsod Quezon: National Historical Commission of the Philippines at ADHIKA ng Pilipinas.
- Tigno, Jorge V. pat. 2010. Philippine Social Science Discourse: Rafael V. Palma Lectures Commemorating the UP Centennial. Quezon City: CSSP Publications.
- Timbreza, Florentino. 1986. Pagsasakatutubo at ang Katutubong Teolohiya. Malay 5, blg. 1: 15-18.
- Veneracion, Jaime B. 2003. Espanya: Kasaysayan, Kalinangan at Mga Gunita ng Paglalakbay. Malolos: Center for Bulacan Studies, Bulacan State University.
- Veneracion, Jaime B. 2010. Ang Kasaysayan sa Pagbuo ng Sambayanan. Nasa Philippine Social Science Disco urse: Rafael V. Palma Lectures Commemorating the UP Centennial, pat. Jorge V. Tigno, 85-103. Quezon City: CSSP Publications.
- Vengco, Sabino A. 1986. Ang Teolohiyang Pilipino sa Kasalukuyan at sa Hinaharap. Malay 5, blg. 1: 7-14.
- Youngblood, Robert L. 1993. Marcos Against the Church: Economic Development and Political Repression in the Philippines. Quezon City: New Day Publishers.